پیمانکار کیست؟ | بررسی پیمانکاری و جنبه های مرتبط با آن

پیمانکار کیست؟ | بررسی پیمانکاری و جنبه های مرتبط با آن

با گسترش حوزه های مهندسی، منابع مختلف تعاریف متفاوتی از پیمانکاری و وظایف آن دارند. در کشور ما نیز عبارت پیمانکاری در حوزه‌های مختلف تعریف می‌شود. اگر به دنبال آشنایی بیشتر با مفاهیم پیمانکاری و جنبه‌های مرتبط با آن هستید، در این مقاله با کاوش همراه باشید.
Contract
پیمانکار (Contractor) شخصی حقیقی یا حقوقی است که طی امضای پیمان (قرارداد) با کارفرما، متعهد به اجرای موضوع مورد پیمان می‌شود. همانطور که در مقاله مربوط به پروژه گفته شد، یک پروژه پیمانکاری می‌تواند شامل ساخت یک پل یا جاده یا حتی انتقال برق به یک منطقه باشد. در یک پیمان، پیمانکار می‌تواند نماینده و جانشین‌های قانونی را به جای خود انتخاب و معرفی کند که این اشخاص هم حکم خود پیمانکار را دارند.
پخش آنلاین :
دانلود فایل صوتی در انتهای مطلب

 

تفاوت های کلیدی بین پیمانکاران و کارمندان

تفاوت های کلیدی بین پیمانکاران و کارمندان

برای اینکه بتوانید نوع مناسبی از کارکنان را برای کسب و کار خود استخدام کنید باید بدانید که پیمانکار یعنی چه؟ چه کارهایی انجام می دهد و چه تفاوت هایی با کارمند دارد؟

  • در حالی که کارکنان موظف به انجام وظایف تعیین شده توسط کارفرمای خود هستند، پیمانکاران می توانند انتخاب کنند که کار را بپذیرند یا رد کنند. اگر قراردادی را بپذیرند فقط در این صورت موظف به تکمیل کار خواهند بود. پس از تکمیل قرارداد، اگر کارفرما کار بیشتری ارائه دهد، پیمانکار مختار است که کار اضافی را انجام دهد یا پیشنهاد را رد کند. این بدان معناست که آن ها در انتخاب ساعات کاری خود آزادی دارند.
  • یک کارمند در لیست حقوق و دستمزد شرکت است و در ازای پیروی از دستورالعمل های سازمان و وفادار ماندن، دستمزد و مزایا دریافت می کند.
  • همان طور که در بالا اشاره کردیم پیمانکار یعنی چه، پیمانکار کارمندی مستقلی است که استقلال و انعطاف پذیری دارد اما مزایایی مانند بیمه درمانی و مرخصی با حقوق دریافت نمی کند.
  • طبقه بندی نادرست کارمند می تواند منجر به مالیات معوقه، جریمه، جریمه و اختلافات قانونی شود.
  • یکی از بزرگترین تفاوت های پیمانکاران و کارکنان نحوه پرداخت و مالیات آن ها است. یک کارمند در لیست حقوق و دستمزد یک کسب و کار است، بنابراین شرکت دستمزد یا حقوق ساعتی را به کارمند می پردازد و مالیات های مناسب (مانند مالیات بر درآمد فدرال، مالیات تامین اجتماعی و...) را کسر می کند. یک کارفرما اغلب برای کارکنان مزایایی نیز پرداخت می کند. این ها می تواند شامل مزایای اجباری، مانند بیمه درمانی، و سایر مزایای مطلوب، مانند حساب های هزینه انعطاف پذیر (FSAs)، حساب های بازپرداخت سلامت (HRAs)، حساب های پس انداز سلامت (HSAs)، مرخصی با حقوق، مزایای رفت و آمد و ... باشد.

از سوی دیگر، همان سازمان به پیمانکار دستمزد توافقی را برای خدمات آن ها پرداخت می کند، اما هیچ گونه مالیاتی را کسر یا پرداخت نمی کند. یک پیمانکار مسئول پرداخت مالیات های خود از جمله مالیات بر درآمد فدرال و مالیات بر مشاغل آزاد است. علاوه بر این، آن ها باید هزینه های خود را بپردازند و هر گونه مزایایی را که می خواهند، از جمله بیمه درمانی، به طور مستقل دریافت کنند.

  • استخدام یک کارمند قراردادی به جای یک کارمند تمام وقت می تواند پول کسب و کار شما را ذخیره کند. شما مجبور نخواهید بود برای بیمه درمانی یک پیمانکار، مزایایی پرداخت کنید. قبل از اینکه تصمیم بگیرید از کدام نوع کارمندی برای یک نقش خاص استفاده کنید، مهم است که بدانید پیمانکار یعنی چه، چه وظایفی دارد و کارفرما در مقابل آن چه وظایفی دارد. به همین دلیل نیاز است تفاوت های بین پیمانکاران و کارمندان و عواقب طبقه بندی اشتباه کارکنان را درک کنید.

مطالعه بیشتر: آشنایی با حسابداری بیمه پیمانکاری

پیمانکار عمومی (General Contractor)

به فرد یا شرکتی گفته می‌شود که با سازمان یا شخصی دیگر قرارداد (کنترات) امضاء می‌کند تا پروژه‌های مشخص را طبق نقشه‌ها و مشخصات مورد توافق اجرا نماید. GC ها معمولا در هدایت و مدیریت طرح ها و پروژه های صنعتی زیربنایی دارای تجربه و تخصص بوده و با تکیه بر دانش و ابزارهای مدیریتی خود، اجرای پروژه‌ها را بر عهده می‏گیرند. در رابطه با فرآیندهای اجرا و فازهای پروژه‌های GC نظریه‌های متفاوتی وجود دارد. بسته به نوع پروژه و ویژگی‌های اجرا و وسعت آن، می‌توان مراحل متفاوتی را برای آن در نظر گرفت. اگر یک شرکت پیمانکار GC را یک سیستم در نظر بگیریم، ورودی را که شامل پول و درخواست می‌باشد، به خروجی مطلوب که می‌تواند ساختمان یا هر محصول مورد نظر کارفرما باشد تبدیل می‌کند.

پیمانکار جزء

پیمانکاران جزء معمولا در کارهای اجرایی تخصص دارند. پیمانکار جزء شخصی حقیقی یا حقوقی است که برای اجرای قسمتی از پروژه بزرگتر با پیمانکار عمومی قرارداد می بندد. به عنوان مثال فردی که در پروژه ساختمانی عملیات جوشکاری را انجام می‌دهد پیمانکار جزء نامیده می‌شود.

Contract

پیمانکار در پروژه های Turn-Key

در این حالت اجرا که پروژه کلید در دست نیز نامیده می‌شود، مسئولیت طراحی و اجرا به طور کامل به پیمانکار سپرده می‌شود. در واقع پیمانکار متعهد می‌شود در ازای دریافت هزینه اجرا، کلیه امور طراحی و اجرای پروژه را انجام دهد. بنابراین کارفرما تنها پس از تحویل پروژه اصطلاحا کلید تاسیسات مورد قرارداد را از پیمانکار دریافت می‌کند و در صورت بروز هرگونه نقص (در هر مرحله و به هر دلیل) کلیه مسئولیت‌ها به عهده پیمانکار خواهد بود.

پیمانکار در پروژه های EPC

پروژه مهندسی، تدارکات و ساخت (Engineering, Procurement, and Construction) در واقع به عنوان همان پروژه کلید در دست در نظر گرفته می شود و کلیه فعالیت ها جهت اجرای پروژه (طراحی، تدارکات و اجرا) به پیمانکار واگذار می شود. در قراردادهای EPC این نکته مهم وجود دارد که این سه مقوله مجزا باید در کنار هم و بدون نقص اجرا شود. به طور کلی اجرای دقیق این فرایند، نیازمند توانایی بالایی در مدیریت پروژه می‌باشد.

قرارداد کنترات ساختمان

قرارداد کنترات ساختمان 

بسیاری از مالکان زمین یا خانه های قدیمی به قرارداد کنترات ساختمان به عبارتی دیگر به قرارداد مقاطعه کاری و پیمانکاری در ساخت یا تعمیرات و بازسازی روی آورده اند. اما به خاطر عدم آشنایی با قوانین حاکم بر قراردادها و تنظیم آن در بنگاه یا با استفاده از نمونه‌های اینترنتی و پیشنهادی دوستان و بدون مشاوره حقوقی با متخصصان باز هم دچار مشکلات عدیده می‌شوند. پیمانکاری ساختمانی از جمله مشارکت در ساخت جزو قراردادهای جدید و ترکیبی است و در کنار مزایا معایبی هم دارد.

مطالعه بیشتر: آشنایی با انواع قراردادهای پیمانکاری

مشکلات حقوقی پیمانکاری

مشکلات حقوقی پیمانکاری

در اینجا به چند مسئله اصلی در پیمانکاری که باعث بروز مشکلات حقوقی در قرارداد کنترات ساختمان می‌‌شود اشاره می‌گردد.

1. قرارداد ترکیبی

یکی از مشکلات اساسی در پیمانکاری این است که کل یک قرارداد پیمانکاری (کنترات ساختمان) در قالب و ساختار قراردادهای معمولی و معین، مثل اجاره اشخاص یا شراکت صادر نمی شود. مشکلی که به وجود می آید ناشی از ابهام قرارداد است که نمی توان بر طبق اصول و قواعد حاکم بر یک عقد مشخص بررسی کرد و حکم داد. در این نوع قراردادها بهتر است همه ابعاد و شرایط خاص آن در محتوا کاملاً دقیق و روشن دیده شود.

2. ضمانت اجرایی

در قراردادهای پیمانکاری دولتی که عقد می شود طبق مقررات قانونی تضمین‌ها و جریمه‌هایی وجود دارد اما در قراردادهای پیمانکاری بخش خصوصی به ویژه در قرارداد کنترات ساختمان این گونه مسائل مطرح نیست و ضمانت اجرایی قانونی وجود ندارد، بلکه طرفین باید تمام حقوق و تعهدات خود را کاملاً معین و مشخص کنند تا قابل اجرا و نظارت باشد.

3. جدول زمانی اجرای سازه

از دیگر نکاتی که برای قرارداد پیمانکاری به خصوص در قرارداد کنترات ساختمان لازم است دقت شود برنامه زمان‌بندی اجرای کار ساختمانی اعم از فعالیت‌های کلی یا جزئی به کارفرما است تا پس از تأیید و توافق، امضا و ضمیمه قرارداد شود. در قراردادهایی مثل مدیریت پیمان این برنامه زمانی اهمیت بیشتری دارد. بیشتر اختلافاتی که در هنگام اجرای قراردادهای پیمانکاری رخ می دهد مربوط به اهمیت انتخاب پیمانکار، ناظر پیمان، ضمانت اجرایی و مرجع حل اختلاف است. نکته مهم دیگری که باید در جدول زمانی و اجرایی پروژه دقت شود تعطیلی کار از سوی کارفرماست که طبق قانون پیمانکاری باید پانزده روز قبل از آن به اطلاع پیمانکار برسد و این مدت به طول قرارداد و پیمان افزوده شود. این تعطیلی نباید بیشتر از سه ماه طول بکشد.

4. مرجع حل اختلافات و فسخ قرارداد

مسئله مهم دیگری که در همه قراردادها و بویژه کنترات ساختمان از اهمیت بالایی برخوردار است مرجعی را برای داوری و حل اختلاف می باشد. وظیفه این مرجع این است که پیش از دادگستری وظیفه قضاوت را به عهده بگیرد. از این رو هزینه و زمان کمتری را به طرفین تحمیل می شود و مشکلات زودتر و به دور از تشریفات فضایی و اداری حل ‌و فصل می‌ گردد. در هر قرارداد انتخاب مرجع داوری، داور مرضی‌الطرفین و شیوه و شرایط داوری ویژگی‌های خاصی دارد و این گونه نیست که همیشه از قراردادهای نمونه و آماده بتوان استفاده کرد. برای حل اختلافات بهتر است از یک وکیل باسابقه و باتجربه مشاوره گرفته شود؛ چرا که از مشکلات ناشی از قراردادهای پیمانکاری افراد آگاهی دارد و می‌تواند به مشتریان خود بهترین کمک حقوقی را بکند.

آیین نامه طبقه بندی و تشخیص صلاحیت پیمانکاران ایران، از دیدگاه تشخیص صلاحیت، پیمانکاران را به سه دسته تقسیم می‌کند:

الف- اشخاص حقیقی یا حقوقی ایرانی که قصد کار در ایران دارند.

ب - اشخاص حقوقی خارجی که قصد کار در ایران دارند.

پ - اشخاص حقیقی یا حقوقی ایرانی که برای کار در کشورهای خارجی نیاز به تضمین یا تسهیلات دولتی دارند.

پیمانکاران بر حسب نوع فعالیت، به شرح زیر طبقه بندی می‌شوند:

  • پیمانکاری ساختمان
  • پیمانکاری آب
  • پیمانکاری حمل و نقل
  • پیمانکاری صنعت
  • پیمانکاری برق
  • پیمانکاری تاسیسات و تجهیزات
  • پیمانکاری کاوش‌های زمینی
  • پیمانکاری ارتباطات
  • پیمانکاری کشاورزی
  • پیمانکاری خدمات
  • گواهینامه صلاحیت پیمانکاری

    مدرکی است که براساس مقررات و به ازای احراز شرایط لازم برای فعالیت پیمانکاری صادر و بر اساس قوانین، اصلاح و تمدید می‌گردد.

مزایای کار به عنوان پیمانکار 

مزایای کار به عنوان پیمانکار

برای بسیاری، کار به عنوان یک پیمانکار مستقل به دلیل آزادی که به ارمغان می آورد، شغل ایده آلی است. بسیاری از پیمانکاران می‌توانند ساعات کاری و متناسب با زندگی شخصی و خانوادگی خود را تعیین و زمان تعطیلات را انتخاب کنند. پیمانکاران همچنین می‌توانند تعیین کنند که با کدام کسب ‌و کارها تمایل به همکاری دارند و چه مناطقی را انتخاب می کنند.

کار با مشاغل مختلف نیز می توانند بسیار مفید باشد و به پیمانکاران اجازه می دهند تا مهارت ها و تجربیات خود را ایجاد کنند. با هر پروژه جدید، پیمانکاران می‌توانند دانش خود را افزایش دهند و با مهارت‌های بیشتر، می‌توانند سریع‌تر از افرادی که به طور معمول مشغول به کار هستند، دستمزد خود را افزایش دهند. پیمانکاران تمایل به دریافت نرخ بالاتری نسبت به کارکنان دارند و پتانسیل بیشتری برای افزایش دستمزد خود دارند.

رتبه بندی (گرید) در پیمانکاری

برای شرکت‌های پیمانکاری از 1 تا 5 رتبه‌ای تعیین می‌شود که بیانگر اعتبار و صلاحیت آن‌هاست. شرکت‌های برتر با رتبه‌های بالاتر علاوه بر توانایی اجرای قوی تر پروژه‌های محوله، در بازاریابی و جذب مشتری نیز موفق‌تر عمل می‌کنند. شرکت‌های پیمانکاری رتبه 1 به عنوان برترین شرکت‌های پیمانکاری شناخته شده و به ترتیب تا رتبه 5 به رتبه‌های پایین‌تر تقسیم بندی می‌شوند.

پیمانکاری در اقتصاد

مسأله‌ پیمانکاری از مهمترین مؤلفه‌های داد و ستد بازاری به حساب می‌آید که تمرکز بر آن بیشتر از سوی مهندسین مد نظر قرار می‌گیرد در حالی که جا دارد اقتصاددانان نیز بیشتر به این حوزه ورود نمایند. چه بسا بزرگترین مسایل اقتصادی جهان بر پایه قراردادهای پیمانکاری استوار است. از این رو با پیشرفت صنعتی و توسعه جامعه، حسابداری پیمانکاری اهمیتی چند برابر پیدا می‌کند.

در مقالات بعدی به شرح رتبه بندی، نحوه امتیاز دهی و همچنین وظایف پیمانکاران (طبق مبحث دوم مقررات ملی ساختمان) می‌پردازیم.

مجموعه نرم افزاری کاوش فردا، با هدف افزایش بهره وری و پیشرفت کسب و کارهای مختلف اقدام به تولید و طراحی نرم افزارهای حسابداری و مدیریتی مشاغل مختلف می کند. برای آشنایی و کسب اطلاعات از نرم افزارهای می توانید با کارشناسان کاوش در تماس باشید.

جهت دریافت مشاوره و دموی رایگان نرم افزار حسابداری پیمانکاری کاوش درخواست خود را در زیر ثبت کنید.


دانلود فایل صوتی

نظرات

0 نظر ارسال نظر